กัลยาณธรรม 5 ประการ

กัลยาณธรรม หมายถึง ธรรมอันดี ธรรมที่ดีงาม ธรรมของกัลยาณชนเพราะกำจัดธรรมที่ไม่สะอาดมีราคะ โทสะ โมหะได้ และธรรมทั้ง 5 ประการ หรือเรียกว่า เบญจกัลยาณธรรม ประกอบด้วย
1. เมตตากรุณา
2. สัมมาอาชีวะ
3. กามสังวร
4. สัจจะ
5. สติสัมปชัญญะ

ซึ่งเป็นหลักธรรมที่ควรประพฤติคู่ไปกับการรักษา เบญจศีล อ่านเพิ่มเติม ศีล 5

หลักของการมีเบญจกัลยาณธรรม ที่สำคัญเป็นต้นนั้น ได้แก่ทฤษฎีปัจจยาการตามทฤษฎีนี้ สอนว่าเป็นอาการที่เป็นปัจจัยแก่กัน ได้แก่ ปฏิจจสมุปบาท การสืบภพชาติของสัตว์เปรียบเหมือนกับวงล้อแห่งเหตุผล นั่นคืออวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร สังขารเป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณ วิญญาณเป็นปัจจัยให้เกิดนามรูป นามรูปเป็นปัจจัยให้เกิดอายตนะ 6 อายตนะ 6 เป็นเหตุให้เกิดผัสสะ ผัสสะเป็นเหตุให้เกิดเวทนา เวทนาเป็นเหตุให้เกิดตัณหา ตัณหาเป็นเหตุให้เกิดอุปาทาน อุปาทานเป็นเหตุให้เกิดภพ ภพเป็นเหตุให้เกิดชาติ ชาติเป็นเหตุให้เกิดทุกข์ ถ้ากำจัดผลอันสุดท้ายให้หมดสิ้นได้ ก็เท่ากับได้กำจัดเหตุเบื้องต้นด้วย

ส่วนหลักปฏิบัติที่สำคัญนั้นที่พระศาสดาองค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสั่งสอนชาวโลก เพื่อให้รู้แจ้งเห็นจริงในอมฤตธรรม สามารถดำเนินชีวิไปสู่ความพ้นทุกข์ได้ซึ่งเป็นหลักใหญ่ของพระพุทธเจ้า เรียกว่า “โอวาทปาฏิโมกข์” มี 3 ข้อคือ
1. การไม่ทำความชั่วทั้งปวง
2. บำเพ็ญความดีให้เพียบพร้อม
3. การทำจิตของตนให้ผ่องใส